Thị trường gạo đối mặt với “điểm nghẽn”, nhưng vẫn có triển vọng

Tuần qua, thị trường gạo là một trong những đề tài được quan tâm hàng đầu, đặc biệt là với các nhà xuất khẩu Việt Nam. Các thông tin về việc Philippines và Indonesia tạm dừng nhập khẩu đã gây ra nhiều lo ngại. Theo báo cáo từ Bộ Nông nghiệp và Môi trường, trong 8 tháng đầu năm 2025, Việt Nam đã xuất khẩu 6,3 triệu tấn gạo, thu về 3,17 tỉ USD. Mặc dù khối lượng tăng 2,2% so với cùng kỳ năm trước, giá trị lại giảm mạnh tới 17,5%.

Tình hình trở nên khó khăn hơn khi một trong những thị trường nhập khẩu lớn nhất là Philippines đã ban hành sắc lệnh tạm ngừng nhập khẩu gạo xay xát thường và gạo xay xát kỹ trong vòng 60 ngày, bắt đầu từ 1/9/2025. Trong khi đó, Indonesia cũng đã lên kế hoạch không nhập khẩu gạo trong suốt năm 2025 để thúc đẩy sản xuất nội địa. Đây là hai thị trường chiếm đến 60% sản lượng gạo xuất khẩu của Việt Nam, khiến khoảng 500.000 tấn gạo đang bị “ách lại” như Bộ Công Thương đã nhận định.

Tuy nhiên, chính phủ Việt Nam đang triển khai các giải pháp để hỗ trợ doanh nghiệp và nông dân, như đẩy nhanh hoàn thuế VAT và mua gạo dự trữ. Đồng thời, Thủ tướng cũng chỉ đạo các Bộ, ngành liên quan cần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để giảm bớt sự phụ thuộc vào các đối tác truyền thống.

Trên bình diện quốc tế, giá gạo cũng đang là vấn đề nóng hổi. Để hạ nhiệt thị trường, Hàn Quốc đã mở kho dự trữ quốc gia, bán thêm 25.000 tấn gạo. Đây là lần thứ hai nước này phải can thiệp vào thị trường trong vòng chưa đầy một tháng. Tình trạng khan hiếm và giá tăng cũng diễn ra ở Nhật Bản. Giá gạo tại đây đã tăng gần 91% trong tháng 7/2025 so với cùng kỳ năm trước do thời tiết bất lợi và các yếu tố thị trường khác, khiến du khách Nhật thậm chí tìm mua gạo ở Hàn Quốc làm “quà lưu niệm” vì giá chỉ bằng 30-50% so với trong nước.

Bốn mặt hàng nông sản mới trên đường “tỷ đô”

Bên cạnh gạo, các mặt hàng nông sản khác của Việt Nam đang có nhiều tín hiệu tích cực. Dừa, dứa (thơm), chuối và chanh dây được kỳ vọng sẽ trở thành “tứ trụ” mới trong nhóm các mặt hàng xuất khẩu đạt kim ngạch trên 1 tỉ USD.

Theo Hiệp hội Dừa Việt Nam (VCA), kim ngạch xuất khẩu dừa tươi và các sản phẩm từ dừa trong năm 2024 đã đạt 1,1 tỉ USD, giúp Việt Nam vươn lên vị trí thứ tư ở châu Á – Thái Bình Dương và thứ năm trên thế giới về xuất khẩu dừa. Mặc dù dừa đã đạt mốc này từ năm trước, ba mặt hàng còn lại là chuối, chanh dây và dứa vẫn còn một khoảng cách đáng kể để chạm tới mục tiêu “tỷ đô”.

Thương vụ M&A nổi bật: Viet Thai International thâu tóm Paris Baguette Việt Nam

Trong lĩnh vực F&B, thương vụ nổi bật nhất tuần qua là việc Tập đoàn Việt Thái Quốc Tế (VTI) – công ty mẹ của chuỗi cà phê Highlands Coffee – chính thức công bố việc thâu tóm mảng kinh doanh tại Việt Nam của chuỗi bánh ngọt Paris Baguette (Hàn Quốc). Theo thông báo trên LinkedIn của VTI, Paris Baguette đã gia nhập tập đoàn từ tháng 4/2025.

Động thái này được đánh giá là một bước đi chiến lược của VTI nhằm xây dựng một hệ sinh thái ẩm thực – đồ uống toàn diện, từ cà phê, phở (Phở 24) đến bánh ngọt, đáp ứng nhu cầu đa dạng của khách hàng và tạo ra cơ hội bán chéo sản phẩm giữa các thương hiệu.

Thị trường máy pha cà phê Trung Quốc: Giá rẻ lên ngôi

Tại thị trường Trung Quốc, sự thay đổi trong xu hướng tiêu dùng đang thúc đẩy lượng tiêu thụ máy pha cà phê nội địa giá rẻ. Nền kinh tế trì trệ khiến người tiêu dùng có xu hướng “thắt lưng buộc bụng”, tìm kiếm các sản phẩm có giá thành phải chăng hơn.

Cùng lúc đó, Trung Quốc đang nổi lên như một cường quốc sản xuất và xuất khẩu máy pha cà phê, với sản lượng đạt khoảng 100 triệu máy và doanh số 2,55 tỉ USD từ tháng 6/2024 đến tháng 5/2025. Hơn 60% sản phẩm này được xuất khẩu sang các thị trường lớn như Bắc Mỹ và châu Âu. Sự phát triển mạnh mẽ của các chuỗi cà phê nội địa như Luckin Coffee và Cotti Coffee cũng góp phần tạo động lực cho thị trường máy pha cà phê trong nước.